Віктар Яфрэмавіч Папкоў так і не паспеў скончыць сваю карціну. Палатно «Восеньскія дажджы» стала яго пасмяротнай карцінай, аднак яно ўвекавечыць яго як мастака. Карціна была напісаная ў 1974 годзе і мае другая назва — «Восеньскія дажджы. Пушкін ».
Падзяліся сваім меркаваннем — пакінь каментар!)
Складанне па карціне
Папкова «Восеньскія дажджы»
Складанне па карціне Папкова «Восеньскія дажджы»
Складанне па карціне В. Папкова «Восеньскія дажджы».
Віктар Яфімавіч Папкоў — шматгранную творчасць жывапісца
Сюжэт і кампазіцыя карціны
«Восеньскія дажджы» і Пушкін
Але мне яна мілая, чытач дарагі,
Красою тихою, бліскаць пакорліва.
Так нялюбае дзіцё ў сям’і роднай
Да сябе мяне цягне.
Карціна «Восеньскія дажджы», пра якую хацелася б распавесці ў дадзенай працы, умоўна можа быць аднесена да гістарычнай галіны творчасці Папкова. Яна адрозніваецца спакоем, у кантрасце з эмацыйнай насычанасцю і драматызмам большасці прац мастака, нават элегичностью.
Карціна «Восеньскія дажджы» створана ў 1974 г. Гэта работа скончана не была, тым не менш па ёй выдатна бачны задума мастака. Карціна прасякнута любоўю творцы да рускай гісторыі, культуры і асабліва да народнага рускаму паэту, класіку, Аляксандру Сяргеевічу Пушкіну. Нібы бы роднасную душу мастак адчуў у паэце. Зрэшты, многія даследчыкі творчасці мастака знаходзяць агульнае паміж двума гэтымі фігурамі — вялікім рускім паэтам і яркім, таленавітым мастаком, якія працавалі і якія імкнуліся да новых гарызонтаў у складаныя для нашай краіны часы. Нядзіўна лічыцца тое, што на пахаванні Папкова побач з труной стаяла менавіта карціна «Восеньскія дажджы». Гэтая праца не скончана — мастак не паспеў гэтага. Ён памёр, па-дурному і выпадкова. І ў гэтым даследчыкі адзначаюць агульнасць з Пушкіным. Мастака і паэта аб’ядноўвае перш за ўсё іх пранізлівая любоў да роднай краіны, бязмежных прасторах прыроды. Віктар Папкоў, як і Пушкін, любіў восень. Увосень яму, як і паэту, працавалася больш натхнёна.
Ігар аброс, мастак, так пісаў пра субраце па пэндзля: «Віктара Папкова захапляла глыбіня жыццёвых з’яў, пастаянныя пошукі, пошукі непераходзячых духоўных каштоўнасцей. Ён не узыходзіў на вяршыні мастацтва павольна, цяжка, ён, хутчэй, зрыньваўся ўніз. Такое імклівы рух у глыбіню не было абвалам, знішчальным ўсё на сваім шляху. Ён захапляў за сабой тое, што жыва, неабыякава, адважна і накіравана да зразумення таямніц прыроды і душы чалавечай «.
У 1973 г. мастак пабываў у Міхайлаўскім, месцы, цесна звязаным з жыццём і творчасцю Пушкіна. Папкоў быў зачараваны выдатнай прыродай, цудоўнай восенню.
Кампазіцыя карціны досыць простая. Цэнтральным персанажам карціны можна назваць. восень. Менавіта малюнак восені — залаты, дажджлівай — займае вялікую частку палатна. Восень на карціне прадзімае светлым смуткам.
Карціна вырашана ў жоўта-карычневых танах. Цьмяна-жоўтыя дрэвы, змрочнае дажджлівы неба з воплескамі бляклых жаўтлявых лісця. Вільготнае дрэва ганка. Усё гэта надае рабоце асаблівае, сумна-восеньскае зачараванне.
Дзівосна па сваёй выразнасці фігура А. С. Пушкіна, паэта. Хупавы чорны сілуэт вельмі выразна вылучаецца на жаўтлявым восеньскім фоне. Ясны характэрны профіль паэта на фоне восеньскага неба незвычайна выразны. Ва ўсёй постаці Пушкіна, ўбранага ў чорны фрак, прадзімае натхненне. З дзіўным талентам Папкоў здолеў адлюстраваць пранізлівы золкасць восеньскай прыроды. Варта толькі адзначыць, як паэт абхапіў сваімі рукамі плечы, і нібы вее ледзяной Морас, восеньскай ялкавай свежасцю. Гледзячы на карціну, міжволі ўспамінаеш радкі з аднаго з самых кранальных вершаў Пушкіна:
Унылая пора! вачэй зачараванне!
Прыемная мне твая развітальная краса — Люблю я пышнае прыроды завяданне,
У багрец і ў золата апранутыя лесу.
Як вядома, вялікі рускі паэт аддаваў перавагу тварыць восенню, і завяданне прыроды заўсёды было яго любімым часам года.
На заднім плане карціны можна ўбачыць шэрыя, закрытыя цяжкімі хмарамі восеньскія нябёсы, у якіх прадзімае смутак. Вада, уся ў рабізной, надае лірычнасць файлу. І хацелася б затрымаць увагу на адной дэталі задняга плана карціны. Гэта — адзінокая белая конь. Яна амаль нябачная, губляецца паміж краем карціны і слупом тэрасы. Схілілася да вільготнай траве, маленькая белая фігурка нібы бы працятая адзінотай і цеснай узаемасувяззю з восеньскай сумнай прыродай.
Карціна вырашана пераважна ў жоўтых, сінявата-зялёных і шэрых танах. Кампазіцыя яе элегична і працятая захапляльнай лірычнасцю, Восень і звязаныя з ёю эмоцыі — натхнёнасць, смутная смутак, адзінота — адлюстраваны з найвялікшай дакладнасцю.
Хацелася б распавесці колькі словаў пра перыядзе стварэння карціны «Восеньскія дажджы». Папкоў тварыў у Міхайлаўскім. Ён замовіў фрак і апранаў у яго мастака Ю. С. Паўлава, з якога пісаў Пушкіна. Папкоў імкнуўся дамагчыся выразнасці праўдзівага шэдэўра, і яму гэта ўдалося. І сам Папкоў часам апраналіся ў фрак, імкнучыся пранікнуцца гістарычнай атмасферай, нібы зблізіцца з эпохай жыцця вялікага рускага паэта. Папкоў здолеў адчуць сваяцтва з Пушкіным, менавіта дзякуючы гэтаму пачуццю карціна вырабляе незгладжальнае ўражанне на гледача. Прырода на палатне паэтычная і дыхае лірычнай смуткам, што так характэрна для вершаў Пушкіна.
Вядома, карціну «Восеньскія дажджы» нельга назваць строга гістарычным творам. Хутчэй гэта спроба мастака пранікнуць у эмацыйны свет паэта, перадаць восеньскае натхненне, прыгажосць прыроды і ўзаемасувязь пары года з творчасцю. Карціна «Восеньскія дажджы» — гэта развітальнае твор мастака. У гэтай працы адчуваецца светаадчуванне самага Папкова. Даследнікі лічаць, што праца гэтая блізкая да аўтапартрэтныя жанру.
Карціна Віктара Папкова «Восеньскія дажджы» стала апошняй працай у творчасці гэтага мастака. Палатно так і не было скончана, таму што жывапісец трагічна загінуў у 1974 году ад памылковага стрэлу інкасатара, калі вяртаўся дадому. У яго майстэрні на мальберце засталася стаяць незавершанай карціна «Восеньскія дажджы». Зараз палатно, у памяць пра мастака і яго дасягненні, выстаўлена ў Траццякоўскай галерэі.
Штуршком да напісання карціны «Восеньскія дажджы» для мастака стала наведванне ім села Міхайлаўскае, дзе ў свой час жыў Аляксандр Сяргеевіч Пушкін. Менавіта вялікі рускі паэт і стаў ключавой фігурай карціны. На палатне Папкова Пушкін задуменна глядзіць удалячынь, стоячы на ганку і абхапіўшы плячо рукой. На двары любімае час года паэта — восень. Натхнёна і маляўніча напісаны восеньскі пейзаж, пажоўклы лістота, шэрае неба і лужыны на асфальце.
Дзякуючы дакладным мазкі, якімі мастак прамалявана лістоту дрэў і ганак, ствараецца ўражанне, што карціна ажывае. Калі заплюшчыць вочы і ўявіць сабе гэтае палатно, здаецца, быццам чуеш, як вецер заблытаўся ў аранжава-жоўтай лістоце. Ўяўленне жыва малюе шум дажджу, вільготны паветра і прыгожыя сельскія пейзажы. Мастак вельмі выразна прадставіў час, якое служыла для Пушкіна крыніцай глыбокага натхнення.
Папкоў вельмі выразна намаляваў сілуэт паэта, зрабіўшы твар і рукі больш расплывістымі. Вытанчаная фігурка Пушкіна здаецца такой далікатнай і безабароннай на фоне халодных парываў ветру, треплющего падол чорнага фрака. І ў той жа час кампазіцыя складзена такім чынам, што сузіральнік разумее, што паэт узвышаецца над гэтым пейзажам. Яму не страшны восеньскі халодны вецер, а хмурнае неба для паэта поўна яркіх фарбаў, ня гледзячы на яго знешнюю шэрасць. Аляксандр Сяргеевіч не збіраецца хавацца ад дрэннага надвор’я, ён атрымлівае асалоду ад восеньскім пейзажам.
Разглядаючы карціну «Восеньскія дажджы», становіцца ясна, наколькі Пушкін любіў восень. На палатне пераважаюць шэрыя, жоўтыя, аранжавыя і карычневыя тоны, якімі мастак вельмі дакладна перадаў меланхалічнае настрой прыроды. Мне здаецца, што мэта Папкова была як раз у тым, каб паказаць людзям, як шмат значыла для Пушкіна восень. І хоць палатно так і засталося не скончаным, мастаку цалкам атрымалася данесці да нас сваю задумку. На мой погляд, карціна «Восеньскія дажджы» як раз і раскрывае нам сакрэт натхнення паэта.